De Dames en het kleine Hondje © Berkman en Janssens 2004

Tienduizend gekleurde en witte tegels speciaal gemaakt voor de Betuweroute

 

Het kunstwerk van kunstenaarsduo Berkman en Janssens is geïnspireerd op de geschiedenis, verhalen en vondsten uit de buurt van de nieuwe onderdoorgang: de hazewindhonden uit het oude stadswapen, oude tegelmotieven uit de molen van de Molenweg en dieren en elementen uit het landschap.

 

Dit kunstwerk komt voort uit het ‘ Masterplan voor doorkruisingen in verstedelijkt gebied’ geschreven door Berkman en Janssens in opdracht van Projectorganisatie Betuweroute – Prorail. In totaal zijn er 7 kunstwerken als deze uitgevoerd, waarbij in elke plaats ook kunstlessen werden gegeven om de buurt en bewoners te betrekken bij hun openbare ruimte

 

 

Bloemenzee © Berkman en Janssens 2007 tunnel in Amsterdam

 

een zee van bloemen zorgt voor een vrolijk en veilig gevoel.

een kunstopdracht van de gemeente Amsterdam voor kunstenaarsduo Berkman en Janssens.

Kunstlessen aan 120 kinderen op scholen in Slotervaart over hoe wij als kunstenaars denken over de natuur en over hoe een opdracht van ontwerp tot realisatie wordt uitgevoerd.

Duizend en een Nacht in de Kring © Berkman en Janssens 2005 Amsterdam

Afmeting: het gehele interieur

 

Sheherezade in de Kring 

 

Kunstenaarssociëteit de Kring werd voor het Lustrum van Duizend en Een Nacht in 2005 door kunstenaarsduo Berkman en Janssens helemaal omgetoverd tot een sprookjesachtige wervelende omgeving, als het ware een raamvertelling, waar de performances en feesten plaatsvonden. Het lichtdesign was speciaal vervaardigd door DreLight (oa. van Peter Greenaway)

 

In het restaurant was een tentoonstelling te zien met alle collages / ontwerpen en in de ruimte hingen mobile van schoentjes.

 

Het Verlangen © Berkman en Janssens 2008 Duivendrecht

Kunst geeft niemandsland een gezicht.

 

‘Het Verlangen’ bestaat uit een ensemble van 16 tweedimensionale witte stalen beelden, van 2,5 tot 4 m hoog, aan weerszijden van de Holterbergweg, als een corridor over een lengte van 80 meter vlakbij station Duivendrecht.

 

Evenals in eerdere kunstwerken van kunstenaarsduo Berkman en Janssens (‘Hortus Conclusus’, Bleiswijk 2006) zijn deze witte beelden geïnspireerd op de betekenis van figuren op de 16e-eeuwse tapijtenserie ‘La Dame à la Licorne’. De (dier)figuren symboliseren een fase van ‘het menselijke verlangen’. In het kunstwerk ‘De Liefdesbrief’ (Delft 2007) is de betekenis van de liefdesbrief als middel om het verlangen aan te wakkeren, in de openbare ruimte van Delft verbeeld. In deze beeldenreeks in Amsterdam, is de inspiratiebron verwerkt tot allegorische beelden. Aan iedere zijde van de weg wordt de reeks geopend en afgesloten door een aap die op een arcadeboog staat. Daartussen bevinden zich sierlijke tuinvazen, statige keizerskronen en twee honden. De beelden zijn te interpreteren als: lust, schaamte en onschuld beschermt door trouw.

 

De beelden, die herinneren aan knipsels, zijn niet alleen zichtbaar voor fietsers en automobilisten die gebruik maken van de Holterbergweg. Ook trein- en metroreizigers die vanaf station Duivendrecht reizen, kunnen de beelden goed zien.

De Beeldengroep ‘het Verlangen’ is in een geheel nieuwe compositie in 2019 geplaatst op de hoek Holterbergweg – Buitensingel.

La Vue © Berkman en Janssens 2009 Fietstunnel Leersum

Afmeting: 112 m x 2,5 m

 

Dansende gouden Aapjes in het Leersumse Veld

 

Het kunstwerk van Berkman en Janssens in de fietstunnel bestaat uit 500 m2 gedecoreerde tegels en een hekwerk met een totale lengte van 112 meter. De titel is ontleend aan het tapijt ‘La Vue’ uit de tapijtenserie ‘La Dame à la Licorne’, over de betekenis van de zintuigen in het verlangen.

 

 

 

Aphrodites’ Garden Station NS Zandvoort 2011

Afmeting; 120 m2

 

Op het perron kijk je in de tuin van Aphrodite 

 

Het perron van Station Zandvoort aan Zee vormt het decor voor een onverwachte ontmoeting:

wie hier wacht op de trein, of arriveert, kijkt niet alleen naar het spoor, maar in de tuin van Aphrodite.

De kiosk is getransformeerd tot een zeeaquarium –

een venster op een mythische onderwaterwereld waarin verlangen, metamorfose en natuur samenvallen.

 

Dit werk wortelt diep in mijn oeuvre, dat sinds 1996 cirkelt rond de zee als oersysteem en als spiegel van het menselijk verlangen. Dagelijks verzamel ik tijdens mijn strandwandelingen wieren, algen en andere vondsten – sporen van een onzichtbare wereld die meer dan de helft van onze zuurstof produceert en tegelijk uiterst kwetsbaar is. Deze organische vormen vormen het beginpunt van mijn tekeningen, sculpturen en ruimtelijke tapijten. In mijn atelier groeien zij uit tot hybride wezens: half plant, half dier; half werkelijkheid, half mythe.

 

Voor de Kiosk op het station van Zandvoort aan Zee, heb ik mij laten inspireren door de zestiende- en zeventiende-eeuwse natuurhistorische boeken uit de bibliotheek van het #Teylers Museum in Haarlem. en het #Rijksmuseum te Amsterdam In deze vroege encyclopedieën worden onbekende zeewezens – als aannemelijke ontmoetingen tijdens ontdekkingsreizen- met evenveel verwondering als verbeeldingskracht beschreven en getekend. Ook de verhalende rijkdom van de *Metamorfosen* van Ovidius resoneert hier: de gedachte dat alles voortdurend in transformatie is. Op de wanden van de kiosk verschijnen daarom figuren die zweven tussen botanica en mythologie. Venus met een spiegel zwemt naar de Zee-Eenhoorn; Neptunus gaat de strijd aan met de Zee-Olifant; het Zeehert lijkt zich gelukkig te weten in de nabijheid van Vrouwe Fortuna.

 

Het zijn geen illustraties van bestaande verhalen, maar nieuwe constellaties waarin menselijke emoties zich vermengen met mariene vormen. De zee wordt hier niet alleen afgebeeld, maar verbeeld als innerlijke ruimte. Dat deze mythische tuin zich juist op een station bevindt, is betekenisvol.

 

Reizen is een staat van overgang – een moment tussen vertrek en aankomst. In mijn werk onderzoek ik die tussenzone: waar de vaste vorm oplost en iets nieuws ontstaat. In opdracht van de NS heb ik de aankomst en het vertrek in Zandvoort willen omgeven met een beeldtaal die openheid en verwondering oproept.

Al meer dan dertig realiseer ik kunstwerken in de openbare ruimte voor NS, Prorail en RWS – plekken waar mensen onderweg zijn, elkaar ontmoeten of afscheid nemen. Mijn werk wil daar een zachte bedding vormen: helder, verhalend en tegelijk gelaagd.

 

De reacties op Aphrodites’ Garden tonen hoe kunst een publieke ruimte kan activeren. Reizigers fotograferen elkaar of hun kinderen voor de onderwaterwereld; het perron wordt een plek van herinnering. De zee, die op loopafstand ligt, lijkt al aanwezig vóór men haar bereikt.

Voor de voorheen door zeezout en wind aangetaste RVS- en trespa-wanden van de kiosk koos ik een duurzame en sobere ingreep: gelamineerde grootformaat prints, UV-bestendig en kleurecht. De techniek is robuust, het beeld poëtisch. Zoals vaker in mijn oeuvre gaat het om een spanningsveld tussen kwetsbaarheid en bestendigheid – tussen het vluchtige van het getij en de blijvende behoefte aan verbeelding.

 

Op het perron kijk je in de tuin van Aphrodite.

En misschien, heel even, ook in die van jezelf.

 

 

De Dame en de Zwaan © Berkman en Janssens 2003 Gorinchem

Afmeting: 250 m x 6 m (oa.650 m2 tegelwerk)

 

Masterplan ‘Kunst in Tunnels’ in opdracht van Projectorganisatie Betuweroute, Prorail.

 

Het kunstwerk de ‘Dame met de Zwaan’ is geïnspireerd op de verhalen van de Ridders van Brederode, heersers van Gorinchem. Het enorm hoge viaduct, aan de Grote Haarse Kade, behoort bij het Masterplan ‘Kunst in Tunnels’ voor Projectorganisatie Betuweroute, waarin Berkman en Janssens de doorkruisingen in verstedelijkt gebied onder de loep heeft genomen.

 

De kunstprojecten zijn ontstaan uit de noodzaak de buurt meer betrokken te maken bij het ingrijpende project. Naast de realisatie van 7 tunnels met kunst heeft kunstenaarsduo Berkman en Janssens kunstlessen gegeven over hoe zij een ontwerp voor een kunstwerk maken voor een specifieke locatie. Kinderen en volwassen werden hierdoor bewust gemaakt van de historische achtergrond van hun woonomgeving.

 

Het kunstwerk bestaat 650m2 gedecoreerde tegels en betonnen klinkers met zwart en wit natuursteen, 24 zuilen voorzien van decoratief schilderwerk.

De Dames en de Muze© Berkman en Janssens 2003 Bos en Lommer

Afmetingen: 500 m2

 

Paradijs onder de snelweg A10

 

Het kunstwerk ‘De Dames en de Muze’ uit 2003 van kunstenaarsduo Berkman en Janssens verbindt twee wijken in Amsterdam-West met elkaar. In de voetgangers- en fietserstunnel onder Ring A10, aan de Leeuwendalersweg in Amsterdam omringen duizenden blauwe en gouden mussen sprookjesachtige heldergroene tableaus, waarop paradijsvogels en hazen te zien zijn.
Op de pilaren van de tunnel zijn schilderingen gerealiseerd geïnspireerd op historische Amsterdamse motieven die verwijzen naar de oosterse cultuur.

 

Berkman en Janssens heeft op verschillende scholen in de buurt kunstlessen gegeven aan kinderen en vrouwen, over hoe zij een kunstwerk voor de openbare ruimte ontwerpen en realiseren. Van de resultaten zijn tentoonstellingen georganiseerd op het Stadskantoor Amsterdam West en op de Basisschool aan de Leeuwendalersweg. De Bos en Lommerschool heeft van de kunstenaars een groot tegeltableau cadeau gekregen voor hun gevel.